Het Anti-Corruptie Congres 2026 gaat over de plekken waar integriteit wordt beproefd: bij de overheid, in organisaties, in opsporingsonderzoeken, aan de onderhandelingstafel van het Openbaar Ministerie en uiteindelijk in de rechtszaal.

De praktijk is volop in beweging. Het OM doet complexe fraude- en corruptiezaken ook buiten de klassieke strafzitting af. Hoge transacties, strafbeschikkingen en procesafspraken kunnen zaken versnellen, maar roepen ook fundamentele vragen op. Wanneer is een buitengerechtelijke afdoening passend? Welke transparantie en rechterlijke controle zijn nodig? En wat betekent deze ontwikkeling voor ondernemingen, bestuurders, slachtoffers en de rechtspraktijk?

Tegelijkertijd laat de actualiteit zien dat integriteit niet alleen draait om het voorkomen en bestrijden van omkoping. Zij raakt ook de betrouwbaarheid van de strafrechtketen zelf. Wat gebeurt er wanneer iemand onder andermans naam wordt veroordeeld, een strafblad krijgt of zelfs in detentie belandt? De gevolgen van persoonsverwisseling en gebrekkige identiteitsvaststelling zijn ingrijpend: voor de betrokkene, maar ook voor het vertrouwen in politie, Openbaar Ministerie en rechtspraak.

Het congres kijkt ook naar de omstandigheden waaronder corruptie kan ontstaan. Een kleine gemeente of mkb-onderneming draagt soms dezelfde integriteitsrisico’s als een grote organisatie, maar beschikt over een fractie van de mensen, kennis en functiescheiding om die risico’s te beheersen. De vraag is daarom niet alleen of regels en protocollen op papier bestaan, maar of een organisatie daadwerkelijk de capaciteit heeft om ze te laten werken. De eerste National Risk Assessment Corruptie laat zien dat juist de weerbaarheid tegen corruptie kwetsbaar is; de EU-anticorruptierichtlijn maakt die systeemvraag bovendien tot een concrete implementatieopgave.

Tijdens het Anti-Corruptie Congres 2026 bespreken vooraanstaande sprekers de actuele ontwikkelingen rond corruptie, integriteit en strafrechtelijke handhaving. Aan de orde komen onder meer de veranderende schikkingspraktijk van het OM, de opkomst van de hoge strafbeschikking, corruptie als systeemfalen en de betekenis van persoonsverwisseling voor de integriteit van vervolging, berechting en tenuitvoerlegging.

Een actueel en kritisch congres voor advocaten, bedrijfsjuristen, compliance officers, toezichthouders, accountants, onderzoekers en professionals in opsporing en handhaving die werken op het snijvlak van integriteit, ondernemingsstrafrecht en rechtspleging.

Programma

Update actuele lijnen in nationale en internationale corruptiebestrijding
Door Joyce Boonstra, oprichter van BijzonderStrafrecht.nl

De ontwikkelingen rond corruptie volgen elkaar snel op: in Nederland én daarbuiten. Nieuwe wetgeving, rechterlijke uitspraken, (grote) afdoeningen en verschuivende handhavingsprioriteiten bepalen in hoog tempo het speelveld voor overheid, ondernemingen en hun adviseurs. Joyce Boonstra opent het congres met een overzicht van de belangrijkste ontwikkelingen van het afgelopen jaar. Zij duidt de actuele lijnen in Nederlandse en internationale wetgeving, beleid, rechtspraak en handhaving. Daarbij gaat zij in op de betekenis van recente afdoeningen en jurisprudentie voor de strafrechtelijke aansprakelijkheid van rechtspersonen en feitelijk leidinggevenden, en op de keuzes tussen vervolging, transactie, strafbeschikking en procesafspraken.

De schikkingspaktijk van het OM in ontwikkeling
Inzichten en trends van de afgelopen jaren en de opkomst van de hoge strafbeschikking
Door Casper van der Meulen, advocaat bij Forest Flint

Veroordeeld onder andermans naam
Persoonsverwisseling als integriteitsvraagstuk
Door Rianne van der Linden en Arjan van der Linden, beiden onderzoeksjournalist

Onderzoeksjournalisten Rianne van der Linden en Arjan van der Linden (geen familie) onderzochten voor de podcast Het Verkeerde Oordeel zaken waarin de verkeerde naam op een vonnis staat. Een lijst van de Rekenkamer telt 867 van zulke zaken, en het werkelijke aantal ligt vermoedelijk hoger. Mensen krijgen een strafblad of belanden in de cel voor een misdrijf dat een ander pleegde, vaak zonder dat zij ervan weten. De dagvoorzitter gaat met beiden in gesprek over hun onderzoek en over wat deze fouten betekenen voor de betrouwbaarheid van vervolging en vonnis.

• Hoe identiteitsfraude en gebrekkige identiteitsvaststelling de integriteit van de strafrechtketen aantasten;

• Waar het misgaat in de keten, van aanhouding en voorgeleiding tot vonnis en tenuitvoerlegging;

• De signalen die ambtenaren jarenlang binnen Justitie afgaven en waarom daar weinig mee gebeurde;

• De gevolgen voor de onterecht vervolgde burger en voor het vertrouwen in de rechtspleging;

• Wat herstel en preventie vragen van politie, Openbaar Ministerie en rechtspraak.

Corruptie als systeemfalen
Waarom het nationale stelsel en de kleine organisatie hetzelfde probleem hebben
Door Alain Hoekstra

Een kleine gemeente draagt dezelfde corruptierisico’s als een grote, met een fractie van de mensen en de expertise om die te beheersen. Datzelfde gat tussen risico en capaciteit zit op nationaal niveau, waar de anti-corruptieaanpak uiteenvalt over instanties die elkaar zelden raken. De eerste National Risk Assessment Corruptie legde in maart 2026 vast wat dat oplevert: dertien dreigingen en weerbaarheidsscores die tot 38 van de 100 zakken, met tekorten die vooral in de preventie zitten. Deze bijdrage legt beide niveaus langs dezelfde meetlat van vijf systeemvoorwaarden en voegt daar de voorwaarde aan toe die overal wordt verondersteld en zelden wordt geregeld: capaciteit. Dat levert een manier op om te beoordelen of een integriteitssysteem werkt of alleen op papier bestaat. De slotvraag komt in elk corruptieonderzoek terug: wat mag je verwachten van een organisatie die de capaciteit mist die de norm veronderstelt, en wanneer wordt dat gebrek zelf het verwijt?

Danielle Goudriaan, advocaat-partner bij Ivy Advocaten

Kyomi Bottse, advocaat bij Allen Overy Shearman Sterling